Top 5 Phương Pháp Làm Mịn Bề Mặt Bản In PETG Hiệu Quả Nhất

Nếu bạn đã từng cố làm mịn một bản in nhựa PETG, chắc hẳn bạn đã phải trải qua cảm giác thất vọng khi đặt sản phẩm trong hơi acetone suốt hàng giờ đồng hồ mà không đạt được kết quả mong muốn.

Không giống với nhựa ABS, PETG có độ kháng hóa chất cao, khiến nó gần như “bất trị” với các dung môi phổ biến. Chính đặc điểm này đã giúp PETG trở nên cứng cáp và phù hợp trong nhiều ứng dụng thực tế. Tuy nhiên, điều này khiến việc tạo ra bề mặt mịn và không còn vân in sẽ trở nên khó khăn. May mắn thay PETG lại rất dễ chà nhám, giúp cho quá trình đạt được bề mặt hoàn thiện khi in trở nên dễ dàng hơn.

Có nhiều cách đã được chia sẻ trên cộng đồng Meme 3D giúp xử lý bề mặt PETG. Chúng tôi đã tổng hợp các phương pháp phổ biến nhất từ nhiều nguồn để bạn có thể đưa ra lựa chọn phù hợp – từ chà nhám bằng giấy mịn cho đến sử dụng các loại dung môi đặc biệt. Dưới đây là toàn bộ hướng dẫn nhanh giúp bạn làm chủ kỹ thuật hoàn thiện bề mặt PETG. 

1. Chà nhám: Phương pháp hiệu quả và đơn giản nhất giúp bề mặt in trở nên mịn màng và đồng đều

Chà nhám vẫn luôn là phương pháp đơn giản trong việc hoàn thiện bản in 3D, mang đến khả năng làm mịn cho hầu hết mọi sợi nhựa in. Ngoài việc xóa đi các vân in của chi tiết, đây còn là cách hiệu quả nhất để loại bỏ các vết hỗ trợ “cứng đầu” hoặc những khuyết điểm nhỏ làm mất đi sự hoàn hảo của bề mặt.

Tuy nhiên, điểm bất tiện là việc này khá tốn thời gian và công sức, đặc biệt với các mô hình lớn hoặc có nhiều chi tiết phức tạp, việc chà nhám đòi hỏi sự kiên trì và tỉ mỉ của bạn.

Để đạt được kết quả tốt nhất, bạn nên bắt đầu với giấy nhám hạt thô, sau đó tăng dần lên các loại giấy nhám mịn hơn. Khi đã sử dụng đến giấy nhám siêu mịn, bạn nên chuyển sang chà nhám ướt, để tránh làm nhựa bị nóng quá mức tại một điểm. Luôn chà theo chuyển động tròn đều để đảm bảo bề mặt in được mịn, đều mà không xuất hiện các chỗ lồi lõm.

2. Đánh bóng: Bí quyết giúp bề mặt in 3D đạt được sự hoàn thiện về mặt thẩm mỹ

Đánh bóng là bước tiếp theo sau khi chà nhám, giúp cho bề mặt bản in PETG từ “mịn” được đẩy lên mức “sáng bóng như sản phẩm trưng bày”. Việc đánh bóng không chỉ tạo độ bóng và sáng, mà còn giúp che đi các vết xước nhỏ li ti còn sót lại sau khi chà nhám, làm mất hẳn các vân in còn sót lại trên bề mặt in.

Tuy nhiên, bước chuẩn bị là cực kỳ quan trọng. Nếu bề mặt in vẫn chưa được đạt đủ độ mịn, hợp chất đánh bóng sẽ không thể bám tốt và tác động lên bề mặt nhựa.

Để đạt hiệu quả cao nhất, bạn có thể sử dụng các loại dung dịch đánh bóng kim loại như Brasso.

Chỉ cần cho một lượng nhỏ dung dịch vào khăn mềm và chà đều lên bề mặt bản in với lực vừa đủ đến khi dung dịch được hấp thụ hoàn toàn. Sau đó, dùng phần khăn sạch để lau và đánh bóng lại đến khi bề mặt đạt được độ sáng bóng mà bạn muốn.

Lưu ý: Quá trình này cần lực tay tương đối. Nếu bản in có chi tiết mỏng hoặc lớp ngoài mỏng thì bạn nên thao tác nhẹ nhàng để tránh làm hỏng bản in.

3. Phủ keo: Giúp hình thành lớp bảo vệ cứng, mịn và tăng độ bền cho bề mặt bản in.

Phủ một lớp keo lên bản in PETG là phương pháp rút gọn nhưng hiệu quả để che đi các khuyết điểm và tạo nên bề mặt in gần như hoàn hảo. Cũng giống như PLA hay ABS, keo epoxy là sản phẩm đáng tin dùng đóng vai trò như một lớp phủ dày, giúp làm đầy các rãnh vân in với 1 lần quét.

Trong cộng đồng in 3D, sản phẩm XTC-3D được nhiều người lựa chọn vì đặc tính tự làm phẳng (Self-leveling) – keo chảy đều và lấp đầy các khe hở mà không để lại dấu cọ trên sản phẩm.

Vì epoxy sẽ khô cứng và tạo ra lớp vỏ bóng, bạn cần xử lý để hoàn thiện hình dáng và chà nhám trước khi bắt đầu phủ keo. Quy trình sẽ khác nhau tùy vào thương hiệu keo mà bạn dùng, nhưng nhìn chung việc pha keo và chất làm cứng theo tỷ lệ chính xác sẽ cho ra kết quả tốt, sau đó dùng cọ mềm quét nhẹ lên bề mặt sản phẩm.

Phương pháp này đặc biệt tốt với các chi tiết có hình dạng phức tạp – nơi mà việc chà nhám bằng tay gần như “bất khả thi”. Hãy đọc kỹ hướng dẫn sử dụng cho từng loại keo và xem tỉ lệ pha để có thể đạt được kết quả tốt nhất.

4. Gia nhiệt: Phương pháp nhanh giúp làm tan vân in và tạo bề mặt mịn màng.

Gia nhiệt là phương pháp xử lý nhanh, giúp làm mịn bề mặt chỉ trong thời gian ngắn – miễn là bạn thực hiện đúng cách. Mặc dù PETG có khả năng chịu nhiệt tốt, bạn vẫn có thể tạo ra lớp ngoài sáng bóng bằng cách nung nhẹ lớp bề mặt sản phẩm, khiến các vân in hòa vào nhau và mịn hơn.

Tuy nhiên, rủi ro rất cao vì nhiệt độ lý tưởng để làm mịn lại gần sát với nhiệt độ nóng chảy của PETG (thường khoảng 250°C). Chỉ cần quá tay một chút là bạn có thể biến sản phẩm thành một khối nhựa chảy.

Để thực hiện an toàn, bạn cần có súng nhiệt với khả năng điều chỉnh nhiệt độ kỹ thuật số một cách chính xác. Bí quyết ở đây là duy trì sự ổn định. Giữ khoảng cách cố định giữa súng và bản in, đồng thời di chuyển liên tục để tránh tạo ra một điểm quá nóng trên bề mặt.

Nếu bạn chưa thành thạo với phương pháp này, hãy giảm nhiệt độ xuống và thao tác từ từ. Dù tốn thời gian hơn, nhưng sẽ giảm đáng kể khả năng làm hỏng bản in.

5. Làm mịn bằng dung môi: Phương pháp sử dụng hơi hóa chất để làm mịn bề mặt bản in

Làm mịn PETG bằng dung môi là một trong những kỹ thuật đòi hỏi bạn phải có tay nghề cao và kiến thức. Phương pháp truyền thống dùng hơi aceton thường không hiệu quả, nhưng vẫn có những loại dung môi chuyên dụng có thể giúp làm tan các vân in và tạo bề mặt mịn.

Tuy nhiên, đây là các hóa chất mạnh cần  cực kỳ cẩn thận, phải làm việc ở nơi thông thoáng và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định an toàn.

Với đa số loại PETG, Ethyl Acetate (EA) là điểm bắt đầu tốt vì nó nhẹ hơn các dung môi khác. Nếu nó không phản ứng với loại nhựa bạn dùng, bạn có thể cân nhắc sử dụng các dung môi mạnh hơn như Dichloromethane (DCM), Methyl Ethyl Ketone (MEK) hoặc Toluene – nhưng bắt buộc phải dùng đúng cách và có đồ bảo hộ.

Các phương pháp áp dụng phổ biến:

• Hơi dung môi (vapor smoothing): treo bản in trong môi trường kín chứa hơi dung môi.

• Phương pháp khăn giấy: quấn khăn giấy thấm dung môi quanh bản in để tạo hiệu ứng tương tự.
  

Tuyệt đối không ngâm trực tiếp bản in vào dung môi lỏng, vì phản ứng quá nhanh có thể làm tan chảy toàn bộ sản phẩm của bạn chỉ trong vài giây.